Cho con cháu cùng chăm đàn ong

Đây là điểm mà nhiều gia đình thấy hay nhất: trẻ có thể đứng cách tổ một mét mà không có rủi ro gì.

Với ong mật thì điều đó không làm được.

Vì sao an toàn

Ong dú thuộc nhóm ong không ngòi đốt. Khi bị động chúng bu lên tay và cắn nhẹ, cảm giác giống nhột hơn là đau.

Trẻ đứng cách tổ một mét quan sát thì gần như không có phản ứng gì từ đàn.

Điều cần dặn không phải là tránh xa, mà là không làm phiền tổ.

Và nếu bị bu thì đứng yên chứ đừng đập, vì đập chỉ khiến chúng bám chặt hơn.

Giao hẳn một việc nhỏ

Trẻ gắn bó hơn nhiều khi có việc của riêng mình chứ không chỉ đứng xem.

Việc hợp nhất: kiểm nước ở bát chống kiến, thay nước mỗi tuần.

Hoặc ghi vào sổ giúp: hôm nay ong mang phấn màu gì, tổ nào đông hơn.

Hoặc đếm số ong ra vào trong một phút, rồi so với tuần trước.

Việc nhỏ mà tạo ra sự tham gia thật, và nhiều trẻ nhớ rất lâu.

Ba điều cần dặn

Không gõ vào thùng, kể cả gõ nhẹ. Đàn thấy động là căng thẳng.

Không bịt cửa tổ hay chọc que vào. Ống vào tổ làm bằng sáp trộn nhựa cây, dễ hỏng.

Không đứng che ngay trước cửa tổ, vì chắn đường ong ra vào.

Ba điều này nói một lần rồi nhắc lại vài lần là trẻ nhớ.

Và giải thích lý do thì trẻ nhớ lâu hơn là chỉ cấm.

Trẻ học được gì

Nhiều người nói con họ bắt đầu để ý tới hoa trong vườn theo cách khác.

Cây nào ong hay tới, tháng nào hoa nở, vì sao mấy tháng khô thì ong ít ra.

Cũng thấy được một hệ thống sống đang vận hành: có phân công, có phòng thủ, có nhịp mùa.

Và học được sự kiên nhẫn: đàn ong không lên nhanh theo ý ai, phải chờ.

Đây là những thứ khó dạy bằng lời mà lại dễ thấy khi đứng trước tổ.

Khi trẻ sợ

Có trẻ lúc đầu sợ, nhất là khi đã từng bị ong mật đốt.

Đừng ép. Cho đứng xa vài mét trước, rồi gần dần khi trẻ tự thấy không có gì xảy ra.

Cho xem người lớn đứng sát tổ mà không sao cũng giúp.

Phần lớn trẻ hết sợ sau vài lần, và sau đó thường thành người thích ra xem nhất trong nhà.

Ở Nhà Ong Dú, nhiều gia đình kể lại đúng chuyện này.

Và với trẻ đã quen thì tổ ong thành một phần của vườn nhà, không khác gì cây hay con vật nuôi khác.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Cấm trẻ lại gần thay vì dặn cách cư xử đúng
• Để trẻ gõ vào thùng hoặc chọc que vào cửa tổ
• Ép trẻ lại gần khi chúng đang sợ

Câu hỏi thường gặp

Trẻ nhỏ đứng gần tổ có an toàn không?

Có. Ong dú không có ngòi đốt.

Nên dặn trẻ những gì?

Không gõ thùng, không bịt cửa hay chọc que, không đứng che trước cửa tổ.

Trẻ làm được việc gì?

Kiểm nước chống kiến, ghi sổ giúp, đếm ong ra vào.

Trẻ bị ong bu thì sao?

Đứng yên hoặc bước ra xa. Không đau và không để lại vết.

Trẻ sợ thì làm sao?

Đừng ép. Cho đứng xa trước rồi gần dần.